Tröllabörn í tunglsljósi

Guðmundur Thorsteinsson – Muggur skipar sérstakan sess í íslenskri listasögu. Muggur átti tíu systkini og var af efnuðu fólki en faðir hans var einn stöndugasti útgerðar- og verslunarmaður Íslands. Foreldrar hans lögðu mikið upp úr menntun barna sinna og réðu konu í vinnu til að segja þeim sögur. Líklegast hafa sögurnar haft mótandi áhrif á frásagnargleði Muggs. Tólf ára flutti hann ásamt fjölskyldu sinni frá Bíldudal til Kaupmannahafnar. Hann fór í danska skóla og hafði tækifæri til að ferðast til annarra landa. Á stuttri ævi skildi Muggur eftir sig óvenju fjölbreytt ævistarf en hann hefur stundum verið nefndur fyrsti íslenski fjöllistamaðurinn. Honum var margt til lista lagt, spilaði á fiðlu og 1919 lék hann aðalhlutverk í Sögu Borgarættarinnar, fyrstu kvikmynd í fullri lengd sem var tekin upp hér á landi.

Muggur var afburða teiknari og  góður málari, hann samdi og myndlýsti sögur fyrir börn og var barnabók hans Dimmalimm lengi vel til á hverju íslensku heimili. Muggur stóð einnig fyrir barnaskemmtunum um allt land sem var óalgengt á þessum tíma. Það þótti sérstakt hvað Muggur var óhræddur við að nota aðferðir og efni sem voru talin kvenleg á þessum tíma: útsaum, bútasaum og brúðugerð. Fyrir utan teikningar, textílverk og málverk vann hann með vatnsliti og gerði klippimyndir. Þessi tilraunagleði hans hafði því miður þau áhrif að hann var ekki jafn hátt metinn sem listamaður og aðrir samtímamenn. Það þótti jafnframt óvenjuleg hversu glettin mörg verka hans voru en næmni, frásagnargleði og húmor þykja einkenna list hans. Segja má að Muggur hafi verið á undan sinni samtíð hvað varðar hugarfar og vinnuaðferðir. 

Sagt er að Muggur hafi haft þjóðsögur Jóns Árnasonar með sér hver sem hann fór. Þær voru honum endalaus uppspretta hugmynda og verkefna. Hann myndskreytti nokkrar þeirra og einkennast þjóðsagnamyndir Muggs af hlýju og mennsku, eins og sjá má í vatnslitamyndinni Tröllabörn í tunglsljósi. Myndin sýnir tvær tröllslegar verur sem minna á norræn tröll, önnur í kjól og hin með skott. Þær standa hvor andspænis annarri á miðri mynd og horfast í augu eins og manneskjur. Titillinn gefur til kynna að hér séu tröllabörn að leik og ævintýraleg tré umlykja þau. Tunglið skín í fjarska og vatnsliturinn skapar hlýju og mýkt. Ef til vill hefur myndin verið myndlýsing á einni af ótal sögum Muggs sem ekki hafa varðveist. Muggur lést úr berklum, aðeins þrjátíu og þriggja ára gamall.